Translator's Workshop

Courses

Michał Kornacki, PhD
room 4.09
e-mail: michal.kornacki@uni.lodz.pl
Office hours: Thursday, 11:45-13:15

Course Description

Course contents

The course is open and will be shaped around students' needs and expectations, with active participation in discussion requested. The class is designed to familiarize students with the requirements of a translator's daily work. Students will learn how to price translations and interpretations, keep accounts of their own translations, accept and respond to complaints without jeopardizing client contacts. Students will learn the principles of billing on the basis of work contracts and own business. The scope of the translator's liability insurance will be presented and the issue of liability will be addressed. Students will learn how to conduct correspondence with clients and learn methods of self-promotion. Students will learn about the professional ethics of a translator, their legal and social status. The issue of translator organizations and copyright will be addressed. Students will also learn the basics of film subtitling software and subtitle translation pricing.

Languages of the course

The languages of the course (incl. written materials on the webpage) are English and Polish. Students are required to have native-like competence in at least one language, and very good command of the other.

Requirements:

A T T E N D A N C E
class contribution - participation in all in-class activities, incl. discussion on home and in-class assignments, teamwork, follow-up practice
graded in-class assignments

Positive final grade

Pass grade is calculated on the basis all graded assignments during the semester (3-4), in-class activity and attendance.

Grading system used in my courses

The course uses a balanced grading system where all assessments carry equal weight. The final grade is calculated using the average of all scores earned throughout the semester (including any retakes), along with any additional grade modifiers outlined below.

Tests

Grade	Numerical result
3 minus	2.75+
3	3 – 3.24
3 plus	3.25-3.74
4 minus	3.75+
4	4 – 4.24
4 plus	4.25 – 4.74
5 minus	4.75+
5	5

Final Grade

Grade	Numerical result
3 (satisfactory)	3 – 3.24
3.5 (satisfactory plus)	3.25-3.74
4 (good)	3.75 – 4.24
4.5 (good plus)	4.25-4.74
5 (very good)	4.75+

Grade modifiers

Students may have up to 2 absences per semester without penalty. Any additional absences require a certified excuse. If you exceed the 2 absence limit without a certified excuse, each additional absence will reduce your final grade by 0.5 points. Additionally, any student who misses more than 50% of classes (even with excuses) will be required to repeat the semester.

Retakes

Retakes are available only at the end of the semester. Please note that all grades count toward your final average. For example, if you initially score a 2, then take a retake and score a 5, your average will be 3.5. It's in your best interest to prepare thoroughly for your first attempt.

General rules

A grace period of 10 minutes will be allowed for late arrivals. If you arrive more than 10 minutes late, you will need to attend an alternative class session during the same week. Please note that this accommodation cannot become a regular practice.

Discussion

What does it mean to be a translator?
Do you translate?
What experience do you have? (regular, interpreting)
The importance of time efficiency in translation…

THEORY

In-class discussion

Workshop

Desk
Chair
Computer (RAM, CPU, backup)
Display

UWFHD (Ultra-wide Full HD - 2560x1080px) x2

UHD 4k (Ultra HD - 3840x2160px) x2
Keyboard and mouse

Tools

Word-processor (incl. internal or external spellchecker)
Internet browser (dictionaries, corpora, other online resources, ProZ, KudoZ)
CAT tool
MT

Skills

Internet search
CAT/MT application
Touch typing
- Learn Touch Typing Free - TypingClub (ENGLISH)
- Lekcje on-line bezwzrokowego pisania na klawiaturze (typingstudy.com) (MOST LANGUAGES)
- or pick a touch typing game and utilise it as a stress reliever (Typing Games - Learn to Type with Free Typing Games - Typing.com)

Stress and rest

Google for "relaxation techniques to relieve stress at work" and check what you've found. Choose those techniques that you like and use them.
Rest, rest, rest – take a break at least 5 minutes per hour. Grab tea or coffee, get up and stretch a bit.
Look after your wrists (foamy mouse pads, use moisturisers).

Individual questions

Quoting

THEORY

Wycena tłumaczenia polega na oszacowaniu objętości dokumentu oraz trudności tłumaczenia (zarówno tekstu jak i samego projektu). Podstawową informacją, które potrzebuje tłumacz jest liczba a) znaków ze spacjami lub b) słów w dokumencie/dokumentach do tłumaczenia. Najprostszym sposobem na sprawdzenie tej informacji jest kliknięcie na przycisku Wyrazy w MS Word (dolna belka programu).

Word word count screenshot

Z zasady tłumacze korzystający z CAT posługują się liczbą wyrazów, podczas gdy Ci bez CAT do ustalenia wyceny używają liczby znaków ze spacjami.
W przypadku posługiwania się liczbą znaków ze spacjami tłumacz musi określić objętość strony rozliczeniowej, jaką będzie się posługiwał. Zazwyczaj jest to 1800 znaków ze spacjami dla tłumacza freelancera, choć niektórzy tłumacze posługują się przelicznikami 1500/1600 znaków ze spacjami.
Kolejnym krokiem jest określenie ceny jednej strony rozliczeniowej. Należy pamiętać by podawać cenę brutto klientom indywidualnym oraz netto firmom (pod warunkiem prowadzenia własnej działalności gospodarczej i bycia płatnikiem VAT*).

Przykład wyceny:
Dokument do tłumaczenia na j. angielski zawiera 19349 ZZS (znaków ze spacjami), co równa się 10,75 strony rozliczeniowej (1800 ZZS).
Podejmujemy decyzję czy rozliczamy się dokładnie za to, co jest do tłumaczenia czy zaokrąglamy do pół strony (biura tłumaczeń w zasadzie wymagają pierwszej opcji).
W naszym przypadku klientem jest firma, stąd rozliczenie to 10,75 strony.
Cena za stronę rozliczeniową to 40 zł. W związku z tym, cena całkowita to 430 zł (+VAT jeżeli prowadzimy działalność i jesteśmy płatnikiem VAT).
10.75 x 40 = 430
430 zł

Jeżeli chcemy posłużyć się liczbą słów to możemy przyjąć przelicznik: 19349 ZZS = ~ 2800 - 2900 słów (do wyliczeń zakładamy 2850 ;) ).
Cena za słowo wynosi 0,15 zł
Cena całkowita:
0,15 x 2850 = 427,50
427,50 zł

*) „Rozpoczynając działalność polegającą na świadczeniu usług w zakresie tłumaczeń podatnik ma prawo zdecydować czy od razu chce zostać czynnym podatnikiem VAT, czy może woli skorzystać z prawa do zwolnienia podmiotowego.

Wydawałoby się, że w przypadku działalności tłumacza warto z tego zwolnienia skorzystać ze względu, iż charakter działalności w większości przypadków nie wiąże się z generowaniem znaczących wydatków, od których podatnik mógłby odliczyć podatek VAT. Jeśli jednak podatnik planuje dokonywać dużej ilości zakupów na potrzeby działalności np. niezbędną literaturę lub urządzić siedzibę firmy, bardziej opłacalne może okazać się bycie vatowcem.

Ważnym aspektem jest także fakt, że większość zleceń przyjmowanych jest od innych firm, którym także zależy na możliwości odliczenia VAT. Jeśli firma będzie miała do wyboru skorzystanie w tej samej cenie z usług tłumacza, który w ramach prowadzonej działalności jest vatowcem a z usług nievatowca z całą pewnością skorzysta z pierwszej opcji, która pozwoli odliczyć VAT od poniesionego wydatku.

To, czy warto być vatowcem czy nie, zależy zatem przede wszystkim od planów rozwojowych danej firmy oraz relacji z klientami” (https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-jak-zalozyc-dzialalnosc-tlumacza).

Zobacz więcej: https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-jak-zalozyc-dzialalnosc-tlumacza

CO JEŻELI NIE MOGĘ POLICZYĆ SŁÓW/ZZS (obraz bądź PDF)?

OCR! Napraw potem wszystkie błędy konwersji, sformatuj dokument, i sprawdź statystykę.

WYSYŁANIE WYCENY DO KLIENTA

W mailu z wyceną należy ująć następujące elementy:

liczba stron rozliczeniowych / słów
objętość strony rozliczeniowej (nie, jeżeli słowa)
cena za stronę rozliczeniową lub słowo
cena całkowita
termin realizacji
warunki płatności

W przypadku terminu realizacji należy wziąć pod uwagę czas wymagany do wykonania tłumaczenia + bufor bezpieczeństwa (na wszelki wypadek). Nigdy nie ustalaj terminu, którego nie dasz rady dochować.

W pracy z narzędziami CAT tłumaczenia często rozlicza się według liczby słów. Do obliczeń przyjmuje się standardową „stronę rozliczeniową” równą 1800 znaków ze spacjami (ZZS).

Przyjęte wartości słów na stronie (przykładowe)

z polskiego na angielski (PL → EN): ok. 260 słów na stronę 1800 ZZS
z angielskiego na polski (EN → PL): ok. 300 słów na stronę 1800 ZZS

Wzór

cena_za_słowo = cena_za_stronę / liczba_słów_na_stronie

Przykłady obliczeń

Kierunek	Słowa na stronie (1800 ZZS)	Stawka za stronę	Obliczenie	Stawka za słowo (zaokr.)
PL → EN	260	40,00 zł	40,00 / 260 ≈ 0,1538	0,15 zł
EN → PL	300	30,00 zł	30,00 / 300 = 0,10	0,10 zł

Krok po kroku

Ustal, jaki jest standard strony rozliczeniowej (tu: 1800 ZZS).
Przyjmij liczbę słów na takiej stronie dla danego kierunku (np. 260 lub 300).
Podziel stawkę za stronę przez liczbę słów na stronie.
Zaokrąglij wynik (zwykle do dwóch miejsc po przecinku).

Dodatkowe uwagi

Narzędzia CAT różnie raportują liczbę słów (powtórzenia, pamięci tłumaczeniowe, segmenty). Zawsze sprawdź, na jakiej podstawie liczysz.
W praktyce stosuje się zaokrąglenie stawki za słowo do 2 miejsc po przecinku.
Podane wartości słów na stronie są przybliżone — w zależności od tekstu (styl, specjalizacja) mogą się różnić.

Poniżej można pobrać prosty kalkulator, który ułatwi nam trochę życia.

Kalkulator ogólny

EXERCISE

Wyceń tłumaczenie poniższego tekstu na j. polski.
Stawka 30zł/strona rozliczeniowa (1800 znaków ze spacjami)

Proszę o wycenę tłumaczenia załączonego dokumentu na j. polski. Tłumaczenie jest potrzebne najpóźniej w wtorek do godziny 10:00.
W razie pytań pozostaję do dyspozycji.
Wiesław Kowalski

Scientists Identify Thousands of New Cosmic Objects Using Machine Learning

A team of scientists from the Tata Institute of Fundamental Research in Mumbai and the Indian Institute of Space Science and Technology in Thiruvananthapuram, consisting of Prof. Sudip Bhattacharyya and Mr. Shivam Kumaran, along with Prof. Samir Mandal and Prof. Deepak Mishra, have utilized machine learning techniques to identify the nature of thousands of new celestial objects in X-ray wavelengths. Machine learning is a branch of artificial intelligence.

Astronomy is undergoing a transformation as vast amounts of astronomical data from millions of celestial objects become readily accessible. This is due to large-scale surveys and meticulous observations utilizing top-notch astronomical observatories, combined with a policy of open data availability.

Needless to say that these data have great potential for many discoveries and a new understanding of the universe. However, it is not practical to explore the data from all these objects manually, and automated machine learning techniques are essential to extract information from these data. But the application of such techniques to astronomical data is still very limited and in the preliminary stage.

In this background, the TIFR-IIST team applied machine learning techniques to hundreds of thousands of cosmic objects observed in X-rays with USA's Chandra space observatory. This demonstrated how a new and topical technological progress could help and revolutionize basic and fundamental scientific research. The team applied these techniques to about 277000 X-ray objects, the nature of most of which were unknown.

A classification of the nature of unknown objects is equivalent to the discovery of objects of specific classes. Thus, this research led to a reliable discovery of many thousands of cosmic objects of classes, such as black holes, neutron stars, white dwarfs, stars, etc., which opened up an enormous opportunity for the astronomy community for further detailed studies of many interesting new objects.

This collaborative research has also been important to establish a state-of-the-art capacity to apply new machine-learning techniques to fundamental research in astronomy, which will be crucial to scientifically utilize the data from current and upcoming observatories.

Reference: "Automated classification of Chandra X-ray point sources using machine learning methods" by Shivam Kumaran, Samir Mandal, Sudip Bhattacharyya and Deepak Mishra, 9 February 2023, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.

DOI: 10.1093/mnras/stad414

EXERCISE

Wyceń tłumaczenie poniższego artykułu na j. polski. Cena dowolna.

EXERCISE

Wyceń tłumaczenie poniższego artykułu na j. polski. Cena: 40zł/1800 znaków ze spacjami

Adventures in No Man's Land
By Jason Caffrey
BBC World Service
What exactly is No Man's Land? It may be the space on a battlefield between two opposing front lines, a buffer zone between two countries or a parcel of land unclaimed and ungoverned by local authorities. The notion has never been fully defined so two men are travelling across Europe to a puzzling area on the Egypt-Sudan border in order to understand it better.
The term "No Man's Land" may conjure up images of shell-holed battlefields, mud, barbed wire and shredded tree trunks, but it goes back much further than the trenches of World War One.
"I think people fail to realise that the term 'No Man's Land' has a 1,000-year history," says Alasdair Pinkerton, an expert in human geography at the Royal Holloway University of London.
"It first appears in the Domesday Book in the late 1000s to describe parcels of land that lie just beyond the London city walls," he says. "And in the UK there are several places called No Man's Land - extra-parochial spaces that were beyond the rule of the church, beyond the rule of different fiefdoms that were handed out by the king... ribbons of land between these different regimes of power."

Mini test

TEST

Przygotuj wycenę tłumaczenia aktu urodzenia na język polski.
Tłumaczenie zwykłe, nie poświadczone (nie przysięgłe).
Proszę o podanie klientowi wszystkich dostępnych/istotnych informacji.
Wycena w języku polskim.

Czas: 15 min

Mogą (nie muszą) Państwo posłużyć się wartościami poniżej:
1 strona rozliczeniowa = 1800 znaków ze spacjami = 40 zł
1 słowo = 0,15 zł

UWAGI TECHNICZNE DO WYCENY:

plik DOCX (MS Word), ustaw podwójną interlinię
zapisz plik jako nazwisko_imię.docx (np. Kornacki_Michał.docx)
plik z wyceną zapisz w dysku w chmurze — link DROPBOX na dole strony (też w nawigacji)

Quoting continued

EXERCISE

Dzień dobry
Proszę o wycenę tłumaczenia załączonego dokumentu. Tłumaczenie potrzebne jest pilnie, najlepiej na jutro.
Z poważaniem,
Michał Kornacki

Dokument do wyceny

EXERCISE

Przygotuj wycenę w odpowiedzi na poniższą wiadomość e-mail.

Dzień dobry,
zwracam się z prośbą o przedstawienie wyceny oraz terminu realizacji tłumaczenia załączonego dokumentu na język polski. Tłumaczenie musi być uporządkowane wg stron, gdyż będziemy składali polską wersję do druku. Idealnie byłoby gdyby grafiki zostały odwzorowane, ale akceptowalne jest też ich przetłumaczenie w sposób pozwalający na identyfikację ich poszczególnych elementów.
Tabele muszą zostać odtworzone.
W razie pytań pozostaję do dyspozycji.
Z poważaniem,
Ambroży Kleks

Dokument do wyceny

Complaints

THEORY

Reklamacja

(źródło: Wikipedia – https://pl.wikipedia.org/wiki/Reklamacja)

Reklamacja (łac. reclamatio 'wołanie, sprzeciw' od reclamare 'głośno protestować, odbrzmiewać'; re 'w tył, znów, naprzeciw' i clamare 'wołać') – w znaczeniu potocznym żądanie klienta kierowane do sprzedawcy lub wykonawcy usługi, pozostające w związku z niezadowalającą jakością towaru lub nienależytym wykonaniem usługi – przede wszystkim żądanie wymiany, naprawy towaru lub ponownego wykonania, ewentualnie "poprawienia", usługi, jak również żądanie zwrotu całości lub części kwoty uiszczonej tytułem ceny/wynagrodzenia.

Procedury reklamacyjne

Procedura i pozostałe kwestie związane z reklamacją w Polsce normowane są aktualnie przede wszystkim przez przepisy Kodeksu cywilnego, zwłaszcza w ramach rękojmi za wady rzeczy sprzedanej. W przypadku reklamacji składanych przez konsumentów przedsiębiorca powinien je rozpatrzyć (co do zasady) w ciągu 30 dni od dnia złożenia. Brak odpowiedzi uznaje się za uwzględnienie reklamacji. Odpowiedzi na reklamację udziela się na trwałym nośniku (np. papierze). Reklamacja uregulowana w Kodeksie cywilnym dotyczy od 25 grudnia 2014 roku także konsumentów. Wcześniej w stosunku do nich stosowano przepisy uchylonej ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2002 r. nr 141, poz. 1176, z późn. zm.) dotyczące niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową. Ta instytucja jest obecnie podstawą reklamacji wyłącznie w stosunku do umów zawartych przed 25 grudnia 2014 r.

Podstawą reklamacji może być również umowna gwarancja przy sprzedaży, w przypadku której roszczenia kieruje się do gwaranta, którym zazwyczaj jest producent towaru.

Sprzedawcy nie wolno narzucać kupującemu trybu składania reklamacji. W szczególności sprzedawca nie może uznać gwarancji za jedyną podstawę prawną reklamowania wadliwej rzeczy.

Reklamacja usługi - Jakie prawa przysługują twojemu klientowi – prawa konsumenta @ Biznes.gov.pl

Każdy konsument ma prawo złożyć reklamację usługi, jeżeli uzna, że usługa została wykonana nieprawidłowo. Nie dotyczy to jednak usług:

socjalnych, na przykład umowy o opiekę nad dziećmi
dotyczących gier hazardowych
dostarczania do miejsca zamieszkania, pobytu lub pracy konsumenta produktów spożywczych i artykułów gospodarstwa domowego przeznaczonych do bieżącej konsumpcji
świadczonych w zautomatyzowanych punktach sprzedaży, na przykład w automatach z napojami
dotyczących opieki zdrowotnej
imprez turystycznych, na przykład wykupienie wycieczki
deweloperskich, na przykład zakup mieszkania.

Procedury reklamacji zależą od tego, czy usługa została wykonana w ramach umowy o dzieło (na przykład zrobienie mebli na zamówienie) czy umowy zlecenia (usługa wykonywana w sposób ciągły).

Jeżeli dzieło wykonane przez twoją firmę będzie posiadać wady, konsument ma prawo do reklamacji. Odbywa się to na takich samych zasadach jak w przypadku towarów konsumpcyjnych, z tytułu rękojmi lub gwarancji. Konsumentowi przysługuje również prawo do odstąpienia od umowy i żądania zwrotu pieniędzy w przypadku, gdy spóźnisz się z rozpoczęciem wykonania dzieła albo wykonujesz je w taki sposób, który wskazuje, że nie ukończysz go w ustalonym czasie.

W przypadku umowy zlecenia możesz odpowiadać za brak należytej staranności. Odpowiedzialność przedsiębiorcy dotyczy także szkody, którą poniósł konsument w wyniku niewykonania lub nieprawidłowego wykonania zleconej usługi. W tym przypadku konsument musi jednak wykazać taki związek.

Jak postępować w przypadku niezadowolonego klienta

UDOWODNIJ, że masz rację, a oni się mylą.
ZAAKCEPTUJ, że mają rację i przeproś, a następnie napraw to, co jest nie tak i daj zniżkę na NASTĘPNE tłumaczenie jako formę rekompensaty.
NIGDY nie odpowiadaj od razu... Uspokój się i przemyśl sprawę. Emocje są złe dla biznesu.
BĄDŹ uprzejmy(-a), nigdy nie wdawaj się w gniewne, emocjonalne wymiany zdań.
JEŚLI do Ciebie dzwonią, poproś o przesłanie reklamacji przez e-mail (abyś miał czas na zastanowienie się i uniknięcie prowokacji).
STARAJ się unikać klientów o ekstremalnych wymaganiach lub takich, którzy są niezadowoleni przez większość czasu... ;-) Czas to pieniądz!
PAMIĘTAJ, że nawet jeśli mają rację, nadal muszą zapłacić (pod warunkiem, że wystawisz fakturę). Dopiero wtedy mogą domagać się zwrotu kosztów lub innej formy rekompensaty 🙂

Income Simulator

THEORY

The downloadable spreadsheet is a translator income simulator that lets you model your freelance translation business income under Polish tax and social-insurance rules. It contains two built-in scenarios: a target scenario (higher rate for direct-client work at 0.16 PLN/word) and a realistic/agency scenario (lower rate for agency work at 0.13 PLN/word). Both scenarios are calculated for 6 and 8 hours per day, assuming a productivity of 500 words per hour. The simulator applies a 19% linear tax (podatek liniowy) and full ZUS (social insurance) contributions, including social, Labour Fund (FP), and health insurance, calculated on the 2026 minimum wage basis of 4,806 PLN, plus accident insurance at 1.67%.

The spreadsheet also includes an editable version (wersja do zmiany stawek) so you can change hours, rate per word, and words per hour to see how your own numbers affect net income. Please note that the simulator does not include the tax-free amount (kwota wolna od podatku) or tax-deductible business costs (koszty uzyskania przychodu), so your actual take-home pay may differ.

Download: Translator Income Simulator (XLSX)

Tax-Deductible Business Costs in Poland

Translators running their own business in Poland can reduce their taxable income by deducting legitimate business costs. These deductions lower the tax base (podstawa opodatkowania), which means the actual tax you pay is lower than the amount shown in the simulator.

Typical deductible costs include: